'Samen Leiden' Geëvalueerd

Na de verkiezingen op 19 maart 2014 begint de Leidse Gemeenteraad aan een nieuwe zittingsperiode. Vooruitlopend op het aantreden van de nieuwe Raad heeft de Rekenkamercommissie (RKC) een onderzoek laten uitvoeren naar de werking van het Bestuursakkoord 2010 – 2014 om hieruit lessen te trekken voor de komende vier jaar. Onderzocht is of de gemaakte afspraken zijn nageleefd en of deze geleid hebben tot de beoogde nieuwe politieke cultuur. In het onderzoek is ook nagegaan of het Bestuursakkoord heeft geleid tot een versterking van de kaderstellende rol van de Raad. Het onderzoek bestond uit literatuurstudie, interviews met diverse (vooral) Leidse (politieke) actoren en data-analyse.

De bevindingen van het rapport leiden ons tot enkele overwegingen ten behoeve van de versterking van de kaderstellende rol van de Raad en de aanstaande coalitievorming:

  1. Het Bestuursakkoord lijkt te hebben gewerkt. De sfeer in de Raad is aanmerkelijk verbeterd. Tegelijkertijd is geconstateerd dat er geen duidelijke definitie is van de "oude" en de “nieuwe” cultuur.  De RKC geeft daarom in overweging om verwachtingen ten opzichte van elkaar in de nieuw gekozen Raad nog eens expliciet uit te spreken. De huidige Raad zou de komende Raad kunnen faciliteren door de contouren van een nieuw Bestuursakkoord nu al te formuleren.
  2. Er lijkt een meer open en vrijere besluitvorming in de Raad plaats te vinden. De brede samenstelling van de coalitie (ruime meerderheid en diversiteit in samenstelling) heeft dit makkelijker gemaakt. De RKC beveelt aan om dit voordeel van een brede samenstelling mee te laten wegen bij de samenstelling van een nieuwe coalitie.
  3. Het voornemen in het Bestuursakkoord om meer aan de hand van scenario's besluiten voor te bereiden is  niet goed uit de verf gekomen.  Het werken met scenario’s geeft de Raad meer mogelijkheden om zaken af te wegen en keuzes te maken. De RKC geeft de nieuwe Raad in overweging het College te verzoeken om bij vrije beleidskeuzes het besluitvormingsproces van de Raad voor te bereiden op basis van beleidsscenario’s. 
  4. Het Beleidsakkoord is grotendeels uitgevoerd. Het is goed om over een aantal essentiële beleidsopgaven afspraken te maken tussen de coalitiepartijen. Dat bevordert de helderheid over waar men aan gebonden is en waar vrije ruimte is. Bovendien geven afspraken over een aantal beleidsopgaven helderheid voor de sturing aan het ambtelijk apparaat. De afspraken moeten dan wel SMART  worden geformuleerd.
  5. Tot slot: Cultuur wordt gemaakt door mensen. De RKC raadt aan om dit gegeven bij de samenstelling van het nieuwe College als richtsnoer te nemen. Dit vertaalt zich in vroegtijdige aandacht voor het gewenste profiel van wethouders (krachtige bestuurder,  teamspeler, persoonlijke stijl passend in de Leidse cultuur), om  te komen tot een daadkrachtig team dat het volgende Leidse College vormt.

Het onderzoek is onder begeleiding van de RKC uitgevoerd door de vakgroep Staats- en Bestuursrecht van de Universiteit Leiden onder leiding van prof. dr. W.J.M. Voermans.

Downloads: